Nauka chińskiego: pisanie znaków z lekcji 3

Wybierz sposób prezentacji kolejności kresek:

是 shì: być
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 日 słońce; 𤴓 wariant znaku 正 „prosty, słuszny”.
Etymologia: 是 shì składa się z dwóch części: u góry komponent 日 rì, który znaczy „słońce” lub „dzień”, a u dołu komponent 正 (zhèng), który znaczy „prosty” lub „poprawny”. W dawnych formach pisma 是 wyrażał pierwotnie ideę prawdziwości lub słuszności, a z czasem zaczął oznaczać stwierdzenie stanu lub istnienia.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
是 是 是 是
他 tā: on
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 亻 człowiek; 也 żmija lub naczynie.
Etymologia: Znak 他 tā jest pierwotnie fonetycznym zapożyczeniem znaku oznaczającego węża 它 tā. Później dodano do niego komponent „człowiek” 亻, tworząc znak 佗. 他 jest wariantem tego znaku. To właśnie ten wariant się zachował.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe Uproszczony
它 他 他 他 他 他
她 tā: ona. Wymawia się tak samo jak „on”, ale znak jest inny: lewy komponent to „kobieta”.
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 女 kobieta; 也 żmija lub naczynie.
Etymologia: Przed XX wiekiem zaimek „tā” w znaczeniu „ona” nie miał osobnego zapisu; ten znak utworzono, by zaznaczyć różnicę rodzaju we współczesnym języku pisanym, zastępując komponent „człowiek” 亻 komponentem „kobieta” 女 w lewej części znaku „on” 他 tā.
的 de: partykuła określająca (zobacz gramatykę)
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 白 biały; 勺 łyżka.
Etymologia: 的 składa się z 白 („biały”) po lewej stronie i z 勺 („łyżka”) po prawej. Razem wyrażały pierwotnie jasne światło, które pozwala ludziom rozróżniać i uchwycić otaczające ich rzeczy. W szerszym znaczeniu znak zaczął oznaczać środek tarczy strzelniczej. W tym znaczeniu występuje jeszcze w niektórych słowach i wymawia się go wtedy dì.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
的 的 的 的
叫 jiào: nazywać się; mieć na imię
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 口 usta; 丩 dwa połączone sznurki.
Etymologia: 叫 jiào to znak złożony z komponentu „usta” 口, który przedstawia dźwięki lub mówienie, oraz z części fonetycznej 丩 (jiū), która podpowiada wymowę. 丩 jiū przedstawiał pierwotnie dwa połączone sznurki.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
叫 叫 叫 叫
什 shén: samodzielnie nie ma znaczenia. 什么 shénme: co?

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 亻 człowiek; 十 dziesięć.
Etymologia: 什 shén lub shí to znak złożony z klucza i części fonetycznej. Tworzą go klucz „człowiek” 亻 (wariant znaku 人, „człowiek”) po lewej stronie oraz część fonetyczna 十 (shí, „dziesięć”) po prawej. Pierwotnie 什 oznaczał oddział dziesięciu żołnierzy.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
什 什 什 什
么 me: samodzielnie nie ma znaczenia. 什么 shénme: co?

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 厶 prywatny.
Etymologia: 么 me lub ma to znak uproszczony, używany głównie w słowach pytających, takich jak 什么 („shénme”, „co” lub „jaki”). Jest to uproszczenie znaku tradycyjnego 麼. Znak ten składa się z elementu fonetycznego 麻 má („konopie”) oraz z 幺 yāo („bardzo cienka nić”). Znak 麼 znaczył pierwotnie „cienki, drobny”. Dziś znak 么 występuje przede wszystkim w wyrażeniach pytających i w słowach potocznych.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe Uproszczony
麻 幺 麻 幺 麻 幺 么 么
Słownictwo:
  • 什么 shénme: co; jaki
谁 shéi: kto?

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 讠 mowa; 隹 ptak o krótkim ogonie.
Etymologia: 谁 shéi (lub shuí) to uproszczona forma znaku 誰. Składa się z klucza „mowa” 讠 (uproszczenie znaku 言, który znaczy „mowa” lub „język”), wskazującego na związek z komunikacją lub pytaniami, oraz z części fonetycznej 隹 zhuī, która przedstawia ptaka o krótkim ogonie i pełni tu funkcję komponentu fonetycznego.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe Uproszczony
隹 谁 谁 谁 谁 谁
老 lǎo: być starym, stary

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 耂 nakrycie głowy; 匕 łyżka.
Etymologia: 老 lǎo to piktogram przedstawiający starszą osobę o długich włosach, pochyloną i wspartą na lasce.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
老 老 老 老 老
师 shī: (mistrz), nie występuje samodzielnie. „Mistrz” to po chińsku 师父 shīfu

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 刂 nóż (pionowy wariant znaku 刀); 一 jeden; 巾 tkanina, szal, turban.
Etymologia: 师 shī to ideogram. Jest to uproszczenie znaku 師, który składa się z dwóch elementów: po lewej komponent 𠂤, przedstawiający niewielkie wzgórze; po prawej 帀 zā, który znaczył „okrążać”. Pierwotny znak oznaczał oddział żołnierzy obchodzących obóz dookoła. W szerszym znaczeniu 师 zaczął oznaczać mistrza lub nauczyciela – autorytet w określonej dziedzinie.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe Uproszczony
師 师 师 师 师 师
Słownictwo:
  • 老师 lǎoshī: nauczyciel
同 tóng: taki sam, podobny

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 冂 odwrócone pudełko; 一 jeden; 口 usta.
Etymologia: 同 tóng to ideogram. Składa się z dwóch elementów: u góry komponent 凡 fán („wszyscy, razem”), a w środku znak 口 kǒu, który znaczy „usta” lub „otwór”. Razem przywołują obraz wielu osób zjednoczonych jednym głosem. W szerszym znaczeniu 同 zaczął oznaczać „razem”, „taki sam” lub „podobny”.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
同 同 同 同 同
学 xué: uczyć się
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: ⺍ mały; 冖 dach; 子 dziecko.
Etymologia: 学 xué to ideogram. Znak tradycyjny 學 daje klucz do zrozumienia jego budowy. Tworzą go dwie ręce 臼 otaczające pałeczki do liczenia 爻, dach 冖 mì oraz dziecko 子 zǐ. Cały znak przywołuje obraz dzieci pod dachem – miejsca przeznaczonego do nauki. Forma uproszczona 学 zachowuje tę symbolikę: upraszcza dach i pomija niektóre kreski.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe Uproszczony
學 学 学 学 学 学
Słownictwo:
  • 同学 tóngxué: kolega (koleżanka) z klasy / forma zwracania się do ucznia
  • 学生 xuéshēng: uczeń, uczennica; student, studentka
请 qǐng: zapraszać; proszę (uprzejma prośba)
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 讠 mowa; 青 qīng niebieskozielony.
Etymologia: 请 qǐng to ideofonogram (znak fonetyczno-semantyczny). Tworzy go komponent 讠 „mowa”, który wnosi ideę zaproszenia, oraz komponent fonetyczny 青 qīng („niebieskozielony”).

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe Uproszczony
请 请 请 请 请
问 wèn: pytać; pytanie

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 门 brama; 口 usta.
Etymologia: 问 wèn (uproszczona forma znaku 問) składa się z 门 mén („brama”) i 口 kǒu („usta”). Pierwotnie przedstawiał pytanie zadawane u wejścia do domu. W szerszym znaczeniu przyjął znaczenia „pytać”, „wypytywać”.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
问 问 问 问
Słownictwo:
  • 请问 qǐngwèn: czy mogę zapytać; przepraszam (zwracając się z pytaniem)
名 míng: (imię)

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 夕 zmierzch; 口 usta.
Etymologia: 名 míng składa się z dwóch części: u dołu komponent „usta” 口, kojarzony z mową lub mówieniem, a u góry część 夕, która przedstawiała księżyc lub noc, a dziś oznacza zmierzch. W dawnych Chinach imię nadawano często podczas ceremonii o zmierzchu – stąd związek z nocą. Znak symbolizuje więc nadawanie komuś imienia w uroczystym lub obrzędowym kontekście.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
名 名 名 名 名
字 zì: znak (pisany)
Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 宀 dach; 子 dziecko.
Etymologia: 字 zì składa się z dwóch elementów: u góry dach 宀, który przedstawia schronienie lub dom, a pod nim komponent fonetyczny 子 zǐ, który znaczy „dziecko”. W dawnej kulturze chińskiej dzieci uczono pisania tradycyjnie w domu. Tak więc 字 przywołuje ideę znaku pisanego, związaną z nauczaniem dzieci pod dachem.

Ewolucja znaku:

Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
字 字 字 字
Słownictwo:
  • 名字 míngzi: imię
明 míng: (światło, jasność; nazwa dynastii Ming, 1368–1644)

Pisanie znaku:

Komponenty graficzne: 日 słońce; 月 księżyc.
Etymologia: 明 míng to ideogram. Składa się z dwóch elementów: 日 rì („słońce”) po lewej i 月 yuè („księżyc”) po prawej. Połączenie słońca i księżyca symbolizuje jasność i oświecenie, bo słońce świeci w dzień, a księżyc w nocy. 明 oznacza więc światło, wiedzę, a w szerszym znaczeniu zrozumienie lub przenikliwość.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
明 明 明 明 明
月 yuè: miesiąc / (księżyc)
Pisanie znaku:

Komponent: 月 jest komponentem o znaczeniu „księżyc”.
Etymologia: 月 yuè to pierwotny piktogram przedstawiający sierp księżyca. Znak symbolizuje zarówno ciało niebieskie, jak i pojęcie miesiąca, związane z cyklem księżycowym.

Ewolucja znaku:

Kości wróżebne Brązy Pismo pieczęciowe Pismo urzędnicze Pismo standardowe
月 月 月 月 月
Słownictwo:
  • 月月 Yuèyue: imię używane w tej lekcji