Znaki 1
Nauka chińskiego: pisanie znaków z lekcji 1
Wybierz sposób prezentacji kolejności kresek:
从 : od, z (czasownik przyimkowy wprowadzający punkt wyjścia)
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 人 człowiek (podwojony).
Etymologia: 从 to ideogram złożony z dwóch ludzi 人. Pierwotnie przedstawiał dwie osoby idące razem lub podążanie za kimś 從. Później jego zapis rozbudowano do postaci 從 i dopiero uproszczenie pisma przywróciło mu pierwotną formę 从 znaną z najdawniejszych inskrypcji. W szerszym znaczeniu przyjął znaczenia „od”, „iść za kimś” lub „być posłusznym”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 人 człowiek (podwojony).
Etymologia: 从 to ideogram złożony z dwóch ludzi 人. Pierwotnie przedstawiał dwie osoby idące razem lub podążanie za kimś 從. Później jego zapis rozbudowano do postaci 從 i dopiero uproszczenie pisma przywróciło mu pierwotną formę 从 znaną z najdawniejszych inskrypcji. W szerszym znaczeniu przyjął znaczenia „od”, „iść za kimś” lub „być posłusznym”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|---|---|
| 從 | 从 | 从 | 從 | 從 | 从 |
地 : ziemia, grunt
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 土 ziemia; 也 wąż/naczynie.
Etymologia: 地 to ideogram złożony z ziemi 土 i węża 也 . Węże są bardzo liczne na polach południowych Chin (w regionie Jangcy) i przywodzą na myśl przynależność do ziemi, w której żyją.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 土 ziemia; 也 wąż/naczynie.
Etymologia: 地 to ideogram złożony z ziemi 土 i węża 也 . Węże są bardzo liczne na polach południowych Chin (w regionie Jangcy) i przywodzą na myśl przynależność do ziemi, w której żyją.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 地 | 地 | 地 | 地 |
店 : sklep, sklepik
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 广 rozległy; 占 zajmować.
Etymologia: 店 to ideofonogram (znak fonetyczno-semantyczny) złożony z klucza 广 „rozległy” i z 占 „zajmować”. Pierwotnie znak zawierał po lewej stronie element ziemi. Oznaczał wtedy zajazd lub skład towarów, a następnie jego znaczenie rozszerzyło się na wszelkiego rodzaju handel detaliczny.
Ten znak pojawił się już na poziomie 1, w słowach 书店 (lekcja 13) i 饭店 (lekcja 17). Tutaj zostaje wprowadzony formalnie.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 广 rozległy; 占 zajmować.
Etymologia: 店 to ideofonogram (znak fonetyczno-semantyczny) złożony z klucza 广 „rozległy” i z 占 „zajmować”. Pierwotnie znak zawierał po lewej stronie element ziemi. Oznaczał wtedy zajazd lub skład towarów, a następnie jego znaczenie rozszerzyło się na wszelkiego rodzaju handel detaliczny.
Ewolucja znaku:
| Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|
| 店 | 店 |
Słownictwo:
- 书店 : księgarnia (poziom 1, lekcja 13)
- 饭店 : restauracja (poziom 1, lekcja 17)
- 水果店 : sklep z owocami. Znak 店 stawia się więc za nazwą tego, co sprzedaje sklep.
交 : (krzyżować się, wymieniać), na tym etapie nie występuje samodzielnie (wchodzi w skład słowa 公交车 )
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 亠 pokrywa; 父 ojciec (jedynie podobieństwo graficzne).
Etymologia: 交 to piktogram przedstawiający stojącą osobę ze skrzyżowanymi nogami. Pierwotne znaczenie to więc „krzyżować”, skąd „krzyżować się”, „stykać się”, a dalej „wymieniać”, „komunikować się” lub „przekazywać”. To właśnie idea wymiany i przepływu sprawiła, że 交 wszedł do słownictwa związanego z transportem: 公交车 to skrót dłuższego wyrażenia oznaczającego „pojazd komunikacji publicznej”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 亠 pokrywa; 父 ojciec (jedynie podobieństwo graficzne).
Etymologia: 交 to piktogram przedstawiający stojącą osobę ze skrzyżowanymi nogami. Pierwotne znaczenie to więc „krzyżować”, skąd „krzyżować się”, „stykać się”, a dalej „wymieniać”, „komunikować się” lub „przekazywać”. To właśnie idea wymiany i przepływu sprawiła, że 交 wszedł do słownictwa związanego z transportem: 公交车 to skrót dłuższego wyrażenia oznaczającego „pojazd komunikacji publicznej”.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 交 | 交 | 交 | 交 |
Słownictwo:
- 公交车 : autobus (miejski)
路 : droga, ulica
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 足 stopa; 各 każdy.
Etymologia: 路 to ideogram złożony z 足 (stopa) i z 各 (każdy), który pierwotnie oznaczał „przychodzić”. Na początku znak przedstawiał drogę przemierzaną stopami lub szlak komunikacyjny. W szerszym znaczeniu oznacza dziś „drogi”, „trasy” lub „dojazdy”. Spotkasz go w nazwach chińskich ulic oraz w dialogu: 上海的路太多.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 足 stopa; 各 każdy.
Etymologia: 路 to ideogram złożony z 足 (stopa) i z 各 (każdy), który pierwotnie oznaczał „przychodzić”. Na początku znak przedstawiał drogę przemierzaną stopami lub szlak komunikacyjny. W szerszym znaczeniu oznacza dziś „drogi”, „trasy” lub „dojazdy”. Spotkasz go w nazwach chińskich ulic oraz w dialogu: 上海的路太多.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 路 | 路 | 路 | 路 |
旁 : bok, strona
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 亠 pokrywa; 丷 odwrócone „osiem”; 冖 dach; 方 kwadrat.
Etymologia: 旁 to dawny ideogram. Jego archaiczna forma w inskrypcjach na naczyniach z brązu łączyła komponent 凡 (przedstawiający tacę lub kwadratowe naczynie) umieszczony nad 方 (kwadrat). Ewolucja graficzna przekształciła 凡 we współczesną formę 亠 + 丷 + 冖, zachowując 方 jako podstawę. Od starożytności znak oznacza bok lub obok.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 亠 pokrywa; 丷 odwrócone „osiem”; 冖 dach; 方 kwadrat.
Etymologia: 旁 to dawny ideogram. Jego archaiczna forma w inskrypcjach na naczyniach z brązu łączyła komponent 凡 (przedstawiający tacę lub kwadratowe naczynie) umieszczony nad 方 (kwadrat). Ewolucja graficzna przekształciła 凡 we współczesną formę 亠 + 丷 + 冖, zachowując 方 jako podstawę. Od starożytności znak oznacza bok lub obok.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 旁 | 旁 | 旁 | 旁 | 旁 |
Słownictwo:
- 旁边 : obok, bok. Zwróć uwagę, że to określenie miejsca występuje tylko w formie z przyrostkiem 边.
铁 : żelazo
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 钅 metal; 失 tracić (przybliżony komponent fonetyczny).
Etymologia: 铁 to uproszczona forma znaku 鐵. To ideofonogram złożony z klucza metalu 钅 (uproszczenie znaku 金 , który oznacza „metal” lub „złoto”) oraz, w formie tradycyjnej, ze złożonego komponentu fonetycznego 戜, zastąpionego później prostszym 失 w czasie upraszczania pisma. Od starożytności znak oznacza żelazo, metal, z którego wyrabiano narzędzia i broń – a dziś także szyny.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 钅 metal; 失 tracić (przybliżony komponent fonetyczny).
Etymologia: 铁 to uproszczona forma znaku 鐵. To ideofonogram złożony z klucza metalu 钅 (uproszczenie znaku 金 , który oznacza „metal” lub „złoto”) oraz, w formie tradycyjnej, ze złożonego komponentu fonetycznego 戜, zastąpionego później prostszym 失 w czasie upraszczania pisma. Od starożytności znak oznacza żelazo, metal, z którego wyrabiano narzędzia i broń – a dziś także szyny.
Ewolucja znaku:
| Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|
| 铁 | 鐵 | 鐵 | 铁 |
Słownictwo:
- 地铁 : metro. Dosłownie „podziemne żelazo”: to skrót od 地下铁路 , czyli „podziemnej drogi żelaznej” (po polsku kolej też nazywano kiedyś „drogą żelazną”) – cztery znaki, które już wszystkie znasz!
往 : w kierunku, do (czasownik przyimkowy wprowadzający kierunek)
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 彳 krok, chód; 主 pan, władca (jedynie podobieństwo graficzne).
Etymologia: 往 to ideofonogram. Dawna forma przedstawiała stopę umieszczoną nad komponentem fonetycznym 王 (król): stopa wskazywała ruch, a król podawał wymowę. Później dodano po lewej klucz chodzenia 彳, a prawa część stylizowała się, aż zaczęła przypominać 主. Pierwotne znaczenie to „iść w kierunku”, stąd dzisiejsze użycie jako czasownika przyimkowego kierunku, a w szerszym znaczeniu także „miniony, dawny” (to, ku czemu nie można już pójść).
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 彳 krok, chód; 主 pan, władca (jedynie podobieństwo graficzne).
Etymologia: 往 to ideofonogram. Dawna forma przedstawiała stopę umieszczoną nad komponentem fonetycznym 王 (król): stopa wskazywała ruch, a król podawał wymowę. Później dodano po lewej klucz chodzenia 彳, a prawa część stylizowała się, aż zaczęła przypominać 主. Pierwotne znaczenie to „iść w kierunku”, stąd dzisiejsze użycie jako czasownika przyimkowego kierunku, a w szerszym znaczeniu także „miniony, dawny” (to, ku czemu nie można już pójść).
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 往 | 往 | 往 | 往 |
右 : prawo, prawa strona
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 𠂇 ręka; 口 usta.
Etymologia: 右 to ideofonogram złożony z ręki 𠂇 i z 口 (usta). Pierwotnie, w inskrypcjach na kościach wróżebnych, przedstawiał prawą rękę. Później dodano usta 口 i całość zaczęła symbolizować pomaganie słowem lub wydawanie poleceń, co odzwierciedla rozszerzenie znaczenia w kierunku „pomagać”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 𠂇 ręka; 口 usta.
Etymologia: 右 to ideofonogram złożony z ręki 𠂇 i z 口 (usta). Pierwotnie, w inskrypcjach na kościach wróżebnych, przedstawiał prawą rękę. Później dodano usta 口 i całość zaczęła symbolizować pomaganie słowem lub wydawanie poleceń, co odzwierciedla rozszerzenie znaczenia w kierunku „pomagać”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 右 | 右 | 右 | 右 | 右 |
Słownictwo:
- 右边 : po prawej, prawa strona. Po 往 używa się 右 samodzielnie: 往右走.
站 : stacja, przystanek; stać
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 立 stojący; 占 zajmować.
Etymologia: 站 to ideofonogram łączący komponent 立 „stojący” i element fonetyczny 占 . Pierwotnie znak oznaczał pozycję stojącą, a następnie, w szerszym znaczeniu, miejsce, w którym się zatrzymujemy (na przykład stację lub przystanek). Służy też do liczenia przejechanych stacji, jak w dialogu: 我们坐几站?
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 立 stojący; 占 zajmować.
Etymologia: 站 to ideofonogram łączący komponent 立 „stojący” i element fonetyczny 占 . Pierwotnie znak oznaczał pozycję stojącą, a następnie, w szerszym znaczeniu, miejsce, w którym się zatrzymujemy (na przykład stację lub przystanek). Służy też do liczenia przejechanych stacji, jak w dialogu: 我们坐几站?
Ewolucja znaku:
| Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|
| 站 | 站 |
Słownictwo:
- 车站 : dworzec, przystanek (autobusowy), stacja
- 火车站 : dworzec (kolejowy)
- 地铁站 : stacja metra
走 : iść, chodzić; odchodzić
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 走 jest komponentem graficznym.
Etymologia: 走 przedstawia człowieka w ruchu: dawna forma ukazywała człowieka wymachującego rękami nad stopą, co symbolizowało bieg. W klasycznym języku chińskim 走 oznaczał zresztą „biec”; z czasem znaczenie złagodniało do „iść”, „odchodzić”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 走 jest komponentem graficznym.
Etymologia: 走 przedstawia człowieka w ruchu: dawna forma ukazywała człowieka wymachującego rękami nad stopą, co symbolizowało bieg. W klasycznym języku chińskim 走 oznaczał zresztą „biec”; z czasem znaczenie złagodniało do „iść”, „odchodzić”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 走 | 走 | 走 | 走 | 走 |
左 : lewo, lewa strona
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 𠂇 ręka; 工 narzędzie.
Etymologia: 左 to dawny piktogram przedstawiający lewą rękę. W archaicznej formie na kościach wróżebnych wyraźnie ukazywał rękę zwróconą w lewo. Współczesny znak składa się z dwóch elementów: górnego komponentu 𠂇 (wywodzącego się z przedstawienia ręki) i dolnego komponentu 工 (narzędzie), co symbolizuje pomaganie (lewa ręka trzyma narzędzie, by pomóc prawej w pracy). To połączenie wyraża podstawowe znaczenia „lewy” i „pomoc”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 𠂇 ręka; 工 narzędzie.
Etymologia: 左 to dawny piktogram przedstawiający lewą rękę. W archaicznej formie na kościach wróżebnych wyraźnie ukazywał rękę zwróconą w lewo. Współczesny znak składa się z dwóch elementów: górnego komponentu 𠂇 (wywodzącego się z przedstawienia ręki) i dolnego komponentu 工 (narzędzie), co symbolizuje pomaganie (lewa ręka trzyma narzędzie, by pomóc prawej w pracy). To połączenie wyraża podstawowe znaczenia „lewy” i „pomoc”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 左 | 左 | 左 | 左 | 左 |
Słownictwo:
- 左边 : po lewej, lewa strona. Tak jak w przypadku 右: po 往 używa się 左 samodzielnie – 不往左,往右走.