Znaki 1
Nauka chińskiego: pisanie znaków z lekcji 1
Wybierz sposób prezentacji kolejności kresek:
你 : ty
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 亻 człowiek; 冖 dach; 小 mały.
Etymologia: Dawny znak na oznaczenie zaimka „ty” to 尔 , uproszczona forma znaku 爾, który przedstawiał ramę do suszenia nici. Znak ten zapożyczono na oznaczenie zaimka osobowego „ty”. We współczesnym chińskim dodano do niego komponent „człowiek” 亻 i tak powstał znak 你.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 亻 człowiek; 冖 dach; 小 mały.
Etymologia: Dawny znak na oznaczenie zaimka „ty” to 尔 , uproszczona forma znaku 爾, który przedstawiał ramę do suszenia nici. Znak ten zapożyczono na oznaczenie zaimka osobowego „ty”. We współczesnym chińskim dodano do niego komponent „człowiek” 亻 i tak powstał znak 你.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|---|---|
| 爾 | 尔 | 尔 | 尔 | 尔 | 尔 |
好 : być dobrym, mieć się dobrze
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 女 kobieta; 子 dziecko.
Etymologia: 好 to ideogram złożony z kobiety i dziecka. Pierwotnie znaczył „mieć piękny wygląd”. Później jego znaczenie rozszerzyło się na „piękny i dobry”, a następnie na „dobry”.
Fonetyka: wymawia się jak polskie h / ch (jak w słowach „herbata”, „chleb”). W zależności od regionu Chin brzmi mniej lub bardziej „twardo”: czasem jak zwykły wydech, czasem z wyraźniejszym tarciem.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 女 kobieta; 子 dziecko.
Etymologia: 好 to ideogram złożony z kobiety i dziecka. Pierwotnie znaczył „mieć piękny wygląd”. Później jego znaczenie rozszerzyło się na „piękny i dobry”, a następnie na „dobry”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 好 | 好 | 好 | 好 | 好 |
Słownictwo:
- 你好 : dzień dobry
吗 : partykuła pytająca na końcu zdania
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 口 usta; 马 koń.
Etymologia: 吗 to ideofonogram (znak fonetyczno-semantyczny). Składa się z 口 (usta) – ten komponent wskazuje na otwieranie ust, by mówić lub zadać pytanie – oraz z 马 (koń), który podpowiada wymowę znaku.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 口 usta; 马 koń.
Etymologia: 吗 to ideofonogram (znak fonetyczno-semantyczny). Składa się z 口 (usta) – ten komponent wskazuje na otwieranie ust, by mówić lub zadać pytanie – oraz z 马 (koń), który podpowiada wymowę znaku.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|---|
| 吗 | 吗 | 吗 | 吗 | 吗 |
我 : ja
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 扌 ręka; 戈 halabarda.
Etymologia: 我 to piktogram, który przedstawiał dawną broń o długim drzewcu i ostrzu z trzema zębami. Później zapożyczono go fonetycznie na oznaczenie zaimka osobowego „ja”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 扌 ręka; 戈 halabarda.
Etymologia: 我 to piktogram, który przedstawiał dawną broń o długim drzewcu i ostrzu z trzema zębami. Później zapożyczono go fonetycznie na oznaczenie zaimka osobowego „ja”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 我 | 我 | 我 | 我 | 我 |
很 : bardzo
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 彳 droga / krok lewą nogą; 艮 element fonetyczny (znaki z tym komponentem mają wymowę zakończoną na „en”).
Etymologia: 很 to ideofonogram złożony z komponentu „droga” 彳 i elementu fonetycznego 艮 . 艮 był ideogramem znaczącym „patrzeć z gniewem” (rozpoznajemy w nim oko 目 i człowieka 人). 很 pierwotnie znaczył „iść wbrew”, „nie słuchać”, a potem przybrał znaczenie „w wysokim stopniu, mocno, bardzo”.
Fonetyka: wymawia się jak polskie h / ch (jak w słowach „herbata”, „chleb”). W zależności od regionu Chin brzmi mniej lub bardziej „twardo”: czasem jak zwykły wydech, czasem z wyraźniejszym tarciem.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 彳 droga / krok lewą nogą; 艮 element fonetyczny (znaki z tym komponentem mają wymowę zakończoną na „en”).
Etymologia: 很 to ideofonogram złożony z komponentu „droga” 彳 i elementu fonetycznego 艮 . 艮 był ideogramem znaczącym „patrzeć z gniewem” (rozpoznajemy w nim oko 目 i człowieka 人). 很 pierwotnie znaczył „iść wbrew”, „nie słuchać”, a potem przybrał znaczenie „w wysokim stopniu, mocno, bardzo”.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 很 | 很 | 很 | 很 |
也 : też, także
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: jako komponent 也 oznacza żmiję lub naczynie.
Etymologia: 也 to zapożyczony piktogram, który pierwotnie przedstawiał węża. Znak oznaczający naczynie był do niego bardzo podobny i zlał się z nim w jedno. Zapożyczono go fonetycznie w znaczeniu „też, także”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: jako komponent 也 oznacza żmiję lub naczynie.
Etymologia: 也 to zapożyczony piktogram, który pierwotnie przedstawiał węża. Znak oznaczający naczynie był do niego bardzo podobny i zlał się z nim w jedno. Zapożyczono go fonetycznie w znaczeniu „też, także”.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 也 | 也 | 也 | 也 |
不 : nie (przeczenie)
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 不 składa się z czterech podstawowych kresek (pozioma, opadająca w lewo, pionowa, opadająca w prawo). 不 nie figuruje na liście 214 kluczy, ale jest podstawowym elementem graficznym.
Etymologia: 不 to piktogram, który przedstawiał dno kwiatowe. Później zapożyczono go fonetycznie na oznaczenie przeczenia.
Fonetyka: w pinyinie wymawia się prawie jak polskie p: to głoska bezdźwięczna i bez przydechu, bliższa polskiemu p niż b (polszczyzna nie dodaje przydechu do p, t, k). Głoska w pinyinie brzmi jak polskie u, z wyjątkiem pozycji po – tam wymawia się ją jak ü (powiedz i, zaokrąglając wargi jak do u).
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 不 składa się z czterech podstawowych kresek (pozioma, opadająca w lewo, pionowa, opadająca w prawo). 不 nie figuruje na liście 214 kluczy, ale jest podstawowym elementem graficznym.
Etymologia: 不 to piktogram, który przedstawiał dno kwiatowe. Później zapożyczono go fonetycznie na oznaczenie przeczenia.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 不 | 不 | 不 | 不 | 不 |
客 : (gość, przybysz), nie występuje samodzielnie
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 宀 dach; 夂 iść; 口 usta.
Etymologia: 客 to ideofonogram złożony z dachu 宀, pod który przychodzą nasi goście, oraz ze znaku 各 (każdy), który podpowiada wymowę.
Fonetyka: w pinyinie to polskie k z silnym, wyraźnie słyszalnym wydechem („k-h”), którego polszczyzna nie zna. To spółgłoska przydechowa. Termin „spółgłoska przydechowa” może być mylący. Szczegółowe wyjaśnienie znajdziesz w artykule Słowniczka, klikając wyraz: spółgłoska przydechowa.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 宀 dach; 夂 iść; 口 usta.
Etymologia: 客 to ideofonogram złożony z dachu 宀, pod który przychodzą nasi goście, oraz ze znaku 各 (każdy), który podpowiada wymowę.
Ewolucja znaku:
| Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|
| 客 | 客 | 客 | 客 |
气 : (oddech, tchnienie), nie występuje samodzielnie. Traci ton w słowie „być uprzejmym”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 气 jest komponentem graficznym.
Etymologia: 气 to piktogram, który przedstawiał kłęby mgły. Co ciekawe, znak uproszczony wraca do najdawniejszej formy. Później dodano do niego komponent „ryż” 米 i tak powstał znak tradycyjny 氣. Znak 气 to słynne QI (dawniej zapisywane jako CHI), energia, nad którą pracują adepci sztuk walki i którą igły akupunkturowe rozpraszają lub wzmacniają.
Fonetyka: w pinyinie to polskie ć (jak w „ciocia”), ale z silnym wydechem (spółgłoska przydechowa). Wymawia się je, unosząc GRZBIET JĘZYKA. Wskazówka: czubek języka spoczywa za dolnymi zębami, jak przy polskim ć. Uwaga: q nie ma nic wspólnego z polskim k ani „kw”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 气 jest komponentem graficznym.
Etymologia: 气 to piktogram, który przedstawiał kłęby mgły. Co ciekawe, znak uproszczony wraca do najdawniejszej formy. Później dodano do niego komponent „ryż” 米 i tak powstał znak tradycyjny 氣. Znak 气 to słynne QI (dawniej zapisywane jako CHI), energia, nad którą pracują adepci sztuk walki i którą igły akupunkturowe rozpraszają lub wzmacniają.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|---|---|
| 气 | 气 | 气 | 气 | 气 | 气 |
Słownictwo:
- 客气 : być uprzejmym
- 不客气 : nie ma za co; proszę bardzo (dosłownie „nie ceremoń się”; zob. stronę Kultura 1.)
再 : znowu, ponownie
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 一 jeden; 冉 opadające włosy.
Etymologia: 再 był pierwotnie ideogramem złożonym z cyfry 2 二 i ryby 魚. Najpierw znaczył „dwie ryby”, potem jego znaczenie rozszerzyło się na „dwa”, a następnie na „drugi raz / ponownie”.
Fonetyka: w pinyinie brzmi jak polskie c (jak w „co”), ale bez przydechu – nigdy jak polskie dźwięczne z. Czubek języka znajduje się przy górnych zębach. w pinyinie wymawia się jak polskie „aj” (jak w „kraj”).
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 一 jeden; 冉 opadające włosy.
Etymologia: 再 był pierwotnie ideogramem złożonym z cyfry 2 二 i ryby 魚. Najpierw znaczył „dwie ryby”, potem jego znaczenie rozszerzyło się na „dwa”, a następnie na „drugi raz / ponownie”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe |
|---|---|---|---|---|
| 再 | 再 | 再 | 再 | 再 |
见 : widzieć, dostrzegać
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 见 jest komponentem graficznym.
Etymologia: 见 to uproszczona forma znaku tradycyjnego 見. To ideogram złożony z oka 目 i człowieka 人. Znaczył i nadal znaczy „widzieć, dostrzegać”.
Fonetyka: w pinyinie brzmi jak polskie ć (jak w „ciocia”), ale bez przydechu i łagodniej, prawie jak dź – nigdy jak polskie j. Wymawia się je, unosząc GRZBIET JĘZYKA. Wskazówka: czubek języka spoczywa za dolnymi zębami, jak przy polskim ć. w pinyinie wymawia się prawie jak polskie „jen”.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 见 jest komponentem graficznym.
Etymologia: 见 to uproszczona forma znaku tradycyjnego 見. To ideogram złożony z oka 目 i człowieka 人. Znaczył i nadal znaczy „widzieć, dostrzegać”.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|---|---|
| 見 | 见 | 见 | 见 | 见 | 见 |
Słownictwo:
- 再见 : do widzenia
Następny znak, 谢, jest trudniejszy do napisania. Jeśli sprawia ci trudność, możesz na razie odłożyć naukę jego pisania. Trzeba jednak umieć go przynajmniej przeczytać. Wrócisz do niego później, kiedy pismo chińskie stanie się dla ciebie bardziej oswojone.
谢 : (dziękuję)
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 讠 mowa; 身 ciało; 寸 kciuk.
Etymologia: 谢 to ideogram. Dawna forma tradycyjna przedstawiała przedmiot podawany oburącz. Do dziś w Chinach za uprzejmiejsze uchodzi podawanie rzeczy obiema rękami. Stylizacja znaku doprowadziła do postaci złożonej z trzech komponentów graficznych, które tu widzimy.
Fonetyka: w pinyinie to polskie ś (jak w „siano”) – odpowiednik niemal dokładny. Wymawia się je, unosząc GRZBIET JĘZYKA. Wskazówka: czubek języka spoczywa za dolnymi zębami, jak przy polskim ś.
Pisanie znaku:
Komponenty graficzne: 讠 mowa; 身 ciało; 寸 kciuk.
Etymologia: 谢 to ideogram. Dawna forma tradycyjna przedstawiała przedmiot podawany oburącz. Do dziś w Chinach za uprzejmiejsze uchodzi podawanie rzeczy obiema rękami. Stylizacja znaku doprowadziła do postaci złożonej z trzech komponentów graficznych, które tu widzimy.
Ewolucja znaku:
| Kości wróżebne | Brązy | Pismo pieczęciowe | Pismo urzędnicze | Pismo standardowe | Uproszczony |
|---|---|---|---|---|---|
 |
谢 | 谢 | 谢 | 谢 | 谢 |
Słownictwo:
- 谢谢 : dziękuję